1. Nghĩa vụ hoàn thành nhiệm vụ gắn với "Vị trí việc làm" và "Hiệu quả thực tế"
Điểm khác biệt lớn nhất từ tháng 7/2026 là việc đánh giá viên chức sẽ không còn "cào bằng" mà dựa hoàn toàn vào Vị trí việc làm và Sản phẩm đầu ra.
Luật mới quy định rõ: Viên chức hưởng lương và thu nhập tăng thêm dựa trên mức độ phức tạp và hiệu quả công việc. Do đó, nghĩa vụ hàng đầu của viên chức không chỉ là "làm hết giờ" mà là "làm được việc". Viên chức buộc phải:
-
Đảm bảo khối lượng và chất lượng công việc theo bản mô tả vị trí việc làm đã được phê duyệt.
-
Chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện nhiệm vụ trước người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập.
Nếu hai năm liên tiếp không hoàn thành nhiệm vụ theo các tiêu chí đánh giá định lượng mới, viên chức sẽ đối mặt với nguy cơ bị đơn phương chấm dứt hợp đồng làm việc cao hơn trước đây.
2. Nghĩa vụ khi tham gia hoạt động kinh tế, ký hợp đồng ngoài đơn vị
Một tin vui lớn là từ 1/7/2026, pháp luật đã cởi mở hơn, cho phép viên chức được góp vốn, tham gia quản lý, điều hành doanh nghiệp (trừ một số lĩnh vực đặc thù) và ký hợp đồng làm việc bên ngoài. Tuy nhiên, quyền lợi này đi kèm với 3 nghĩa vụ ràng buộc nghiêm ngặt:
-
Không xung đột lợi ích: Hoạt động bên ngoài tuyệt đối không được liên quan đến phạm vi bí mật nhà nước hoặc lĩnh vực mình đang trực tiếp quản lý, giải quyết.
-
Không ảnh hưởng nhiệm vụ chính: Viên chức phải cam kết hoàn thành tốt nhiệm vụ tại đơn vị sự nghiệp công lập trước khi thực hiện các công việc bên ngoài.
-
Tuân thủ quy định ngành: Phải chấp hành pháp luật chuyên ngành (Luật Doanh nghiệp, Luật Phòng chống tham nhũng) trong quá trình hoạt động kinh tế.
3. Nghĩa vụ về cập nhật Hồ sơ điện tử và Chuyển đổi số
Tháng 7/2026 cũng là thời điểm Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức được vận hành đồng bộ trên toàn quốc.
Viên chức có nghĩa vụ mới là phải chủ động, trung thực trong việc kê khai, cập nhật thông tin vào hệ thống Hồ sơ điện tử. Việc cố tình che giấu thông tin hoặc không cập nhật kịp thời các thay đổi (về văn bằng, chứng chỉ, quá trình công tác) sẽ bị xem là vi phạm kỷ luật. Mã số định danh cá nhân sẽ được dùng thay cho mã hồ sơ, yêu cầu viên chức phải am hiểu và tuân thủ các quy tắc về bảo mật thông tin trên môi trường số.
4. Giữ vững đạo đức nghề nghiệp và quy tắc ứng xử
Dù cơ chế quản lý có thay đổi theo hướng thị trường hơn, các nghĩa vụ nền tảng về đạo đức vẫn được giữ nguyên và đề cao:
-
Thực hiện dân chủ, giữ gìn sự đoàn kết trong đơn vị.
-
Phục vụ nhân dân với thái độ lịch sự, tôn trọng; không hách dịch, cửa quyền.
-
Chịu sự thanh tra, kiểm tra giám sát của cơ quan có thẩm quyền và của nhân dân.
Kết luận
Từ tháng 7/2026, nghĩa vụ của viên chức sẽ chuyển dịch mạnh từ "tuân thủ quy trình" sang "cam kết hiệu quả". Đây là thách thức nhưng cũng là cơ hội để những viên chức có năng lực thực sự bứt phá về thu nhập và vị trí. Việc nắm vững các nghĩa vụ này ngay từ bây giờ sẽ giúp bạn chủ động hơn trong lộ trình phát triển sự nghiệp của mình.
Bạn có muốn tôi phân tích sâu hơn về các quy định "tiền lương theo vị trí việc làm" sẽ áp dụng trong năm 2026 không?
