1. Đối Tượng Bị Xử Lý Kỷ Luật
Theo Nghị định 267/2026/NĐ-CP, việc xử lý kỷ luật không chỉ nhắm vào người trực tiếp thực hiện hành vi mà còn quy trách nhiệm cho cả hệ thống quản lý. Cụ thể bao gồm:
-
Người đứng đầu và cấp phó của người đứng đầu cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp để xảy ra hành vi gây lãng phí trong lĩnh vực, phạm vi mình được giao quản lý, phụ trách.
-
Cán bộ, công chức, viên chức trực tiếp có hành vi gây lãng phí hoặc vi phạm trong quá trình tổ chức thực hiện công tác phòng, chống lãng phí.
-
Người thực hiện hành vi gây lãng phí, ngoài việc chịu hình thức kỷ luật tương ứng, bắt buộc phải có trách nhiệm bồi thường toàn bộ thiệt hại đã gây ra.
2. Kỷ Luật Đối Với Cán Bộ, Công Chức, Viên Chức Trực Tiếp Vi Phạm
Khung hình phạt được định lượng chi tiết dựa trên giá trị tài sản thất thoát và thái độ khắc phục hậu quả của người vi phạm. Có sai phạm sẽ bị xử lý tương xứng với các mức:
-
Khiển trách: Áp dụng khi vi phạm lần đầu, gây thiệt hại từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng; hoặc gây thiệt hại từ 50 triệu đến 75 triệu đồng nhưng đi kèm các tình tiết giảm nhẹ. Hình thức này cũng áp dụng trực tiếp đối với các cá nhân có hành vi cản trở, thiếu trách nhiệm khi cơ quan có thẩm quyền tiến hành thanh tra, kiểm toán công tác chống lãng phí.
-
Cảnh cáo, Cách chức hoặc Giáng chức: Áp dụng đối với những trường hợp có mức độ thiệt hại nghiêm trọng hơn, hoặc tái phạm sau khi đã bị khiển trách trước đó.
-
Buộc thôi việc: Đây là chế tài nghiêm khắc nhất, loại bỏ hoàn toàn sự nhân nhượng. Cán bộ, công chức sẽ bị buộc thôi việc ngay nếu vi phạm lần đầu gây lãng phí trên 75 triệu đồng nhưng không có thái độ tiếp thu, sửa chữa, từ chối chủ động khắc phục hậu quả và có tình tiết tăng nặng. Những người đã bị kỷ luật cách chức hoặc cảnh cáo trước đó mà vẫn tiếp tục vi phạm hành vi lãng phí cũng sẽ bị áp dụng mức hình phạt cao nhất này.
3. Kỷ Luật Đối Với Người Đứng Đầu Và Cấp Phó
Việc buông lỏng quản lý, thiếu trách nhiệm để xảy ra lãng phí cũng bị xử lý nghiêm minh. Mức độ kỷ luật đối với lãnh đạo được tham chiếu trực tiếp từ chế tài hình sự của chính vụ việc lãng phí đã xảy ra tại đơn vị:
-
Khiển trách: Áp dụng khi hành vi gây lãng phí tại cơ quan bị xử lý hình sự bằng hình thức phạt tiền, cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù đến 3 năm.
-
Cảnh cáo: Áp dụng khi vụ việc lãng phí bị xử lý hình sự với mức án phạt tù từ trên 3 năm đến 7 năm.
-
Cách chức: Áp dụng khi hệ quả của sự thiếu trách nhiệm dẫn đến việc vụ việc gây lãng phí bị xử lý hình sự bằng hình phạt tù từ trên 7 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình.
Kết Luận
Nghị định 267/2026/NĐ-CP là công cụ pháp lý mạnh mẽ nhằm siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong bộ máy nhà nước. Với các quy định được số hoá rạch ròi, cơ quan chức năng có cơ sở vững chắc để đánh giá công tâm: sai phạm đến đâu, xử lý đến đó, có tốt ghi nhận, có xấu xử lý nghiêm. Thượng tôn pháp luật, triệt để thực hành tiết kiệm vừa là nghĩa vụ, vừa là cách để cán bộ công chức tự bảo vệ mình trong quá trình công tác.
